Thông báo

17/022018

Chào năm mới Mậu Tuất

TẢN MẠN VỀ CHÚ CHÓ


   
      Thông thường, người ta nuôi chó là để giữ nhà. Nhưng không chỉ đơn giản như vậy. Có thể nói trong tất cả các vật nuôi, chó là con vật trung thành nhất với chủ. Không những trung thành, chó còn biểu lộ sự quan tâm, thân thiết, gắn bó và rất có tình có nghĩa với chủ của nó, cũng như với con người nói chung.

     Có không ít những câu chuyện trên khắp thế giới nói về tình cảm đặc biệt này. Chẳng hạn như khi chủ gặp nạn hay chết đi, nó có thể bỏ ăn, buồn bã, thậm chí rơm rớm nước mắt, suốt ngày cứ chờ đợi, y như rằng chủ nó sẽ quay về. Có những trường hợp chờ đợi mỏi mòn bên mộ chủ đến nỗi nó cũng chết theo. Ngược lại, khi có ai tấn công chủ, chúng sẵn sàng xả thân binh vực với phản xạ hết sức hung hãn và liều lĩnh. Và hầu như không có trường hợp chó phản chủ bao giờ.
 
     Ngoài đặc tính trung thành, chó còn là con vật cực kỳ thông minh. Nhiều lúc nó còn hiểu được cả tiếng nói, ánh mắt, dấu hiệu của chủ, hiểu được con người muốn gì ở nó. Bởi vậy mà chó có thể “giao tiếp” với con người một cách rất “hiểu ý” trong  nhiều tình huống, bằng một thứ cảm quan khá đặc biệt. Chúng biết vui khi chủ nó vui và cũng biết buồn theo khi chủ nó buồn, thậm chí biết sợ và tỏ vẻ hối lỗi khi làm gì sai khiến chủ tức giận.
 
     Ngoài hai đặc tính vừa kể, ai cũng biết rằng, khứu giác của chó, so với các loài vật khác, phải nói là cực kỳ nhạy cảm. Mũi chó đánh hơi và phân biệt được nhiều mùi khác nhau, dù mức độ khác biệt của mùi rất nhỏ. Vì vậy mà chúng ưu tiên được con người huấn luyện để làm những công việc mà con người, kể cả máy móc không thể làm được, chẳng hạn như tìm kiếm người mất tích, đặc biệt là phát hiện chất ma túy.
 
     Thính giác của chó cũng nhạy cảm không kém. Tai chúng có thể nghe được những âm thanh với âm lượng cực nhỏ, âm sắc từ cực thấp đến cực cao. Chính ưu điểm này đã giúp chó có thể phát hiện ra chủ của nó từ nơi xa, khi mà mắt chưa kịp nhìn thấy. Và cũng chính vì thính giác quá nhạy cảm mà loài chó rất sợ những âm thanh lớn, chẳng hạn như tiếng pháo hay tiếng súng nổ. Hễ nghe là chúng vừa chạy thụt lùi trốn vừa sủa inh ỏi.
 
     Một đặc điểm nữa không thể không nhắc tới, là loài chó ít khi đi lạc. Chúng có “bí quyết” riêng, bằng cách dùng mùi nước đái của chúng để đánh dấu đường về. Bởi vậy mà không lạ gì khi vừa đi một đoạn, chúng lại nhếch chân lên tè ra một tí, chỉ một tí thôi, rồi lại tiếp tục...Rồi khi trở về, chúng cứ theo dấu mùi ấy mà đi. Việc này rất đơn giản với chúng, nhưng con người thì không thể làm được. Cho nên dân gian mới có câu tục ngữ  “lạc nhà nắm đuôi chó, lạc ngõ nắm đuôi trâu” là vậy.
 
     Ở phương Tây, loài chó là thú cưng số 1. Họ coi chó không khác gì một người bạn, dành cho chúng chế độ ăn uống, dinh dưỡng, vệ sinh và chăm sóc sức khỏe không khác gì với con người. Thậm chí còn cho phép chúng nằm trên giường, ẵm chúng trên tay, đôi khi còn ngủ chung nữa. Điều này đã trở thành tập quán của họ từ bao đời nay. Đặc biệt, với những chú chó “khó nuôi” vì một lý do nào đó, họ phải bỏ nhiều tiền thuê chuyên gia dạy chó để “khắc phục sự cố”. Nói chung là không màng chuyện tốn kém cho con vật mình yêu thương.
 
     Còn ở phương Đông, đặc biệt ở một vài nước như Trung Quốc, Hàn Quốc hay Việt Nam, “số phận” của loài chó có... hơi khác. Nói “hơi khác” là bởi vì cũng có một bộ phận cư dân ở các nước này, bên cạnh mục đích nuôi chó để giữ nhà, nhiều người cũng xem chó - đặc biệt các dạng chó kiểng - như là thú cưng. Họ cũng đối xử với loài vật này bằng tình cảm đặc biệt nhân hậu và biết ơn. Song thực tế phần lớn các giống chó thuộc loại “chó ta”, ngoài việc nuôi để giữ nhà, để đi săn, còn có mục đích khác là nuôi để lấy thịt. Vì ở các xứ này, thịt chó được liệt vào hàng đặc sản. Và “tông đồ” của món thịt chó ngày càng đông đúc, phổ biến.
 
     Tại Việt Nam, ở các thành phố cũng như ở nông thôn, rất nhiều nhà hàng, quán nhậu thịt chó mọc lên nhan nhản. Ở phía Bắc, người ta không ngần ngại gọi thẳng đó là món “thịt chó”. Nhưng ở phía Nam, không biết từ lúc nào, các quán nhậu thịt chó thường trưng những bảng hiệu có những cái tên rất... “kêu”, nó vừa khôi hài lại vừa văn vẻ mà đôi khi người bình thường bất chợt sẽ khó hiểu, vì không hề nhắc đến món “thịt chó”. Có lẽ vì nói “thịt chó” hay “thịt cầy” nghe có vẻ “trần trụi” quá nên người ta tìm cách nói lái. Đó là những quán: “cờ tây” (tức cầy tơ), “cây còn” (tức con cầy), “mộc tồn” (mộc là cây, tồn là còn, là cây còn, là con cầy), hay những cái tên nghe như một ám hiệu của hẹn hò: “A! đây rồi”, “Ô kìa”!... Thậm chí còn gọi là "tiểu hổ" hay “bò bắc”.
 
    Sở dĩ người ta gọi “bò bắc” vì tập quán ăn thịt chó vốn xuất xứ từ đất Bắc. Tập quán này đã có từ lâu đời. Người miền Nam trước đây vốn không ăn thịt chó. Nhưng dần dần, qua các đợt di cư từ Bắc vào Nam các năm 1954, đặc biệt sau 1975, một số dân miền Nam bắt chước người “đàng ngoài”, coi thịt cầy là “món mới” hấp dẫn trong thực đơn ăn nhậu..
 
     Đi một vòng quanh Sài Gòn sẽ thấy các địa chỉ bán thịt chó nổi tiếng đã tồn tại khá lâu mà ai cũng biết. Đó là các vùng cư trú của phần lớn cư dân từ phía Bắc di cư, thường nằm trong phạm vi hoặc gần với các giáo xứ Công giáo, như chợ (hay ngã ba) Ông Tạ, khu vực Tân Hương, Tân Bình, Thủ Đức...
 
     Chính tập quán sử dụng thịt chó như một món “đặc sản quý hiếm” và nghề kinh doanh thực phẩm thịt chó ngày một phát đạt, nghĩa là nhu cầu “chó hơi” ngày càng tăng, đã đẻ ra cái tệ nạn trộm chó phổ biến trong dân cư, kèm theo không thiếu những trường hợp thương tâm về cái chết của những kẻ trộm, khi chúng bị người dân đánh chết tươi, khỏi cần chờ nhà nước xét xử. Người chết thì đã toi đời, vong mạng nhưng người sống lại phải vướng vòng lao lý không đáng có.
 
     Tệ hơn nữa, ở Việt Nam ta, nhiều người còn coi chó là loài vật dơ bẩn, là đáng chê, đáng khinh. Bằng chứng là có không ít thành ngữ, tục ngữ mượn hình ảnh của loài chó để ám chỉ nhưng tình huống xấu của con người: “Chó chui gầm giường”, “Lên voi xuống chó”, “Chó ngáp phải ruồi”, “Như chó với mèo”, “Chó nào chủ nấy”, “Giỡn chó chó liếm mặt”, “Chó càn cắn dậu”, “Chó cắn áo rách”... Thậm chí người ta còn mượn loài chó để chửi rủa nhau thật thậm tệ: “Đồ chó!”, “Đồ chó đẻ!”, “Đồ chó cái!”, “Đĩ chó!”, “Đồ chó má!”, Đồ chó săn!”,...

 
 
     Trên đây là nói về những ưu điểm của loài chó cũng như tính thân thiết và đa dụng của con vật này đối với con người. Sau đó, cũng vừa trình bày sơ lược món đặc sản thịt chó đang ngày một phổ biến ở vài nước phương Đông - trong đó có người Việt, mà nếu nghe qua hẵn là người phương Tây đã rất ghê sợ. Họ ghê sợ không chỉ vì món thịt lạ đối với họ, mà ghê sợ cả hành vi giết hại một con vật mà với họ là người bạn thân thiết. Họ coi việc giết một con chó cũng giống như giết một con người vậy.
 
     Tuy nhiên, xét dưới góc độ tập quán về ứng xử với vật nuôi cũng như tập quán ẩm thực của mỗi nước, mỗi vùng miền trên thế giới, thì câu chuyện cũng cần được phân tích để có thể chấp nhận như một việc bình thường. Rõ ràng trong lúc người phương Tây chỉ ăn thịt một số giống gia súc vật nuôi quen thuộc khá giới hạn, thì đa phần giống dân da vàng ở phương Đông, ngoài thịt gia súc gia cầm, lại còn khoái thịt của những loài cầm thú trong thiên nhiên hoang dã, vì mùi vị càng lạ, càng độc, họ càng thỏa mãn tính tò mò và chiếm hữu. Với họ, đó mới là “ăn nhậu” đúng nghĩa!
 
     Vấn đề ở đây là giết mỗ như thế nào để không bị cho là dã man hay tàn ác, gây phản cảm cho người chứng kiến. Những cách giết mỗ trâu bò bằng búa tạ trước đây hay giết chó bằng cách đánh đập cho chết trước khi thọc huyết của một số “đao phủ” là một thực tế hết sức tàn nhẫn và vô nhân đạo của con người.
 
     Tất nhiên là ai cũng cần cái ăn, là “vật dưỡng nhơn” như các cụ thường nói, nhưng nhìn bộ mặt khiếp hãi và những giọt nước mắt của các chú trâu, chú bò hay chú chó trước khi biết mình sắp bị thọc huyết dưới bàn tay của con người, hẵn là ai cũng phải rùng mình. Huống chi chó lại là một người bạn thân thiết, một con vật trung thành và rất có tình có nghĩa với con người!
 
    *Nguyên Thanh
     (Trích Đs. Về Nguồn 2018)
 

Nội dung bình luận

Chỉ chấp nhận bình luận bằng tiếng Việt có dấu, những bình luận sai qui định sẽ bị xóa.

Bình luận tối đa 300 ký tự. 0 ký tự

Không có bình luận nào

Tin liên quan

Tin bài cũ

Video

Phản hồi mới

Liên kết website

Làng Kế Môn trên Facebook

Thống kê truy cập

Online: 8
Tổng truy cập: 604.429